قواعد صرف و نحو و روش تجزيه و تركيب - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٥٦ - تقسيم دوم اسم جامد و اسم مشتق

و در غير اين سه مورد الف به « واو » قلب مى‌گردد مانند: « عصى » كه تثنيه‌اش عصوان است.

٢- اسم مقصور در صورتيكه جمع سالم بسته شود آخرش را حذف مى‌كنند لذا در جمع « موسى » ، موسون و موسين مى‌گويند.

٣- اعراب سه‌گانه (رفع، نصب، جرّ) در اسم مقصور مقدّر است.

تقسيم دوّم: اسم جامد و اسم مشتق‌

اسم بملاحظه اصالت و تفرعش بر دو قسم است:

١- اسم جامد: و آن اسمى است كه فرع بر كلمه ديگر نبوده و از لفظ ديگرى گرفته نشده باشد و براى آن مصاديقى است همچون:

مصدر، ضمائر، اسماء اشاره، موصولات، اسماء افعال، اسماء اصوات و غيره.

٢- اسم مشتق: و آن اسمى است كه فرع بر كلمه ديگر بوده و از آن گرفته شده باشد، اسماء مشتق هشت تا هستند بقرار ذيل:

١- اسم فاعل.

٢- اسم مفعول.

٣- صفت مشبهه.

٤- صيغه مبالغه.

٥- اسم تفضيل.

٦- اسم مكان.

٧- اسم زمان.

٨- اسم آلت.

بنابراين بقيه اسماء جامد مى‌باشند و ما در اينجا فعلا به شرح احكام اسماءمشتق پرداخته و بيان احكام جوامد را در ذيل اقسام كه براى اسم ذكر مى‌كنيم انشاء اللّه‌